Επιτυχής η παρουσίαση του βιβλίου «Τσε Γκεβάρα, πρεσβευτής της Επανάστασης» στην Αθήνα

Με επιτυχία παρουσίαστηκε σε μια όμορφη εκδήλωση, την Τετάρτη 23 Ιούνη, στο κέντρο της Αθήνας, το βιβλίο του Νίκου Μόττα «Τσε Γκεβάρα, πρεσβευτής της Επανάστασης» (Εκδόσεις Ατέχνως).

Στην εκδήλωση, που έλαβε χώρα στο αίθριο του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων, παραβρέθηκαν μεταξύ άλλων, η Πρέσβης της Δημοκρατίας της Κούβας στην Ελλάδα κα. Zelmys Maria Dominguez Cortina, ο Πρόξενος Jose Oriol Marrero Martínez, ο Ηρακλής Κακαβάνης εκ μέρους των Εκδόσεων «Ατέχνως», αντιπροσωπεία του ΔΣ Ελληνοκουβανικού Συνδέσμου Φιλίας και Αλληλεγγύης Αθήνας καθώς και μέλη οργανώσεων αλληλεγγύης προς την Κούβα και την Λατινική Αμερική. Συντονιστής της παρουσίασης ήταν ο Βελισσάριος Κοσσυβάκης, Δ/ντής της «New Star Cinema».

Στο ξεκίνημα της εκδήλωσης αναγνώστηκε ευχαριστήριο μήνυμα της Αλέϊδα Γκεβάρα Μαρτς, κόρης του Τσε, προς τον Νίκο Μόττα για την συγγραφή του βιβλίου

Τον κύκλο των ομιλιών άνοιξε η Πρέσβης της Κούβας η οποία αναφέρθηκε τόσο στην σπουδαιότητα της προσωπικότητας του Τσε, όσο και στην ανάγκη ενίσχυσης του κινήματος αλληλεγγύης προς την Κούβα, δεδομένης της επιθετικής πολιτικής που έχουν επιβάλλει οι ΗΠΑ μέσω του γενοκτονικού οικονομικού, εμπορικού και χρηματοπιστωτικού αποκλεισμού.

Παρέμβαση εκ μέρους του ΔΣ του Ελληνοκουβανικού Συνδέσμου Αθήνας έκανε ο Βασίλης Πάπαρης ενώ τελευταίος τον λόγο πήρε ο συγγραφέας υπογραμμίζοντας, μεταξύ άλλων, πως «ή διεθνιστική αλληλεγγύη που επέδειξε και επιδεικνύει η Κούβα κατά την τρέχουσα πανδημία έχει τις ρίζες της στην ιδεολογικοπολιτική κληρονομιά του Τσε» και πως η κληρονομιά αυτή «είναι σήμερα πιο επίκαιρα από ποτέ».

Επιπλέον, σημείωσε πως «ο Τσε πρέπει να πάψει να είναι μια στάμπα κολλημμένη σε μπλουζάκια, κούπες του καφέ και μπρελόκ, πρέπει να πάψει να είναι ένα “αβλαβές εικόνισμα” μιας αφηρημένης επαναστατικότητας ή ένα είδος “αγίου των φτωχών” που δίνει παρηγοριά στους καταπιεσμένους», αλλά αντίθετα «πρέπει να του δοθεί η πραγματική ιστορική διάσταση που δικαιούται, αυτή του κομμουνιστή επαναστάτη, που διαμορφώθηκε μέσα από την επαφή του με την μαρξιστική-λενινιστική κοσμοθεωρία, με τις αρχές του επιστημονικού σοσιαλισμού».

Ο Τσε, τόνισε ο Νίκος Μόττας, «παρά τον βιολογικό του θάνατο είναι και σήμερα ζωντανός, σε κάθε έκφανση της ταξικής πάλης, της πάλης ενάντια στο εκμεταλλευτικό σύστημα και τον ιμπεριαλισμό, οπουδήποτε χτυπά η καρδιά του αγώνα για έναν καλύτερο κόσμο», ενώ αναφέρθηκε σε βασικά συμπεράσματα που βγαίνουν από τις σελίδες του βιβλίου.

Των ομιλιών ακολούθησε σύντομη συζήτηση στην οποία παρενέβησαν με εύστοχες παρατηρήσεις τους άτομα νεαρής ηλικίας, αναδεικνύοντας αφενός το γεγονός ότι ο Ερνέστο Τσε Γκεβάρα, ως κομμουνιστής επαναστάτης και επιστήμονας, αποτελεί σημείο αναφοράς και έμπνευσης για τις νεότερες γενιές, όσο και το παράδειγμα που δίνει η σοσιαλιστική Κούβα ως φάρος διεθνισμού, αλληλεγγύης και ανθρωπιάς σε δύσκολες εποχές.

Βιβλιοπαρουσίαση στην Αθήνα: «Τσε Γκεβάρα, πρεσβευτής της Επανάστασης», 23 Ιουνίου 2021

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ

Οι Εκδόσεις «Ατέχνως» σας προσκαλούν στην παρουσίαση του βιβλίου του Νίκου Μόττα με τίτλο «ΤΣΕ ΓΚΕΒΑΡΑ, ΠΡΕΣΒΕΥΤΗΣ ΤΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ»,

την Τετάρτη 23 Ιουνίου 2021 και ώρα 7:30 μμ

στο αίθριο του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων (Ερμού 134, ΗΣΑΠ «Θησείο»).

Για το βιβλίο θα μιλήσουν:

  • Zelmys Maria Dominguez Cortina, Πρέσβης της Δημοκρατίας της Κούβας
  • Βασίλης Πάπαρης, Μέλος ΔΣ Ελληνοκουβανικού Συνδέσμου Αθήνας
  • και ο Νίκος Μόττας, συγγραφέας του βιβλίου

Θα διαβαστεί μήνυμα της Δρ. Αλέϊδα Γκεβάρα, κόρης του Ερνέστο Τσε Γκεβάρα.

Την εκδήλωση θα συντονίσει ο Βελισσάριος Κοσσυβάκης, Δ/ντής της «New Star Cinema».

Τσε Γκεβάρα, Πρεσβευτής της Επανάστασης | Νίκος Μόττας

Κυκλοφόρησε από τις Εκδόσεις «Ατέχνως» το βιβλίο του Νίκου Μόττα με τίτλο «Τσε Γκεβάρα, πρεσβευτής της Επανάστασης».

Ως ηγετικό μέλος της Κουβανικής επαναστατικής κυβέρνησης, ο Ερνέστο Τσε Γκεβάρα είχε πρωταγωνιστικό ρόλο στην χάραξη της εξωτερικής πολιτικής της χώρας κατά τα πρώτα μετεπαναστατικά χρόνια. Ένα από τα καθήκοντα που ανέλαβε να φέρει σε πέρας, αμέσως μετά τον θρίαμβο της Επανάστασης, ήταν αυτό της διαμόρφωσης διπλωματικών, πολιτικών και οικονομικών σχέσεων μεταξύ της Κούβας και άλλων χωρών, πρωτίστως αυτών του σοσιαλιστικού στρατοπέδου.

Σε διάστημα περίπου μιας πενταετίας, από το 1959 έως το 1965, ο Τσε πραγματοποίησε πολύμηνα ταξίδια στο εξωτερικό, λειτουργώντας ως άτυπος «πρεσβευτής» της Κουβανικής Επανάστασης, συναντώντας ηγέτες, πρωθυπουργούς, υπουργούς και άλλους σημαντικούς αξιωματούχους, επισκεπτόμενος εργοστασιακές μονάδες, ινστιτούτα έρευνας, βιοτεχνίες, σχολεία, πανεπιστήμια και υπογράφοντας οικονομικές, εμπορικές, στρατιωτικές και πολιτιστικές συμφωνίες προς όφελος της Κούβας. Στο πλαίσιο αυτό γνώρισε και συνομίλησε με ισχυρές πολιτικές προσωπικότητες της εποχής, όπως οι Νικίτα Χρουστσόφ, Αναστάς Μικογιάν, Μάο Τσε Τουνγκ, Τσου εν Λάι, Γκαμάλ Αμπντέλ Νάσερ, Τζαβαχαρλάλ Νεχρού, Γιόζιπ Τίτο, Σουκάρνο, Μπεν Μπελά και άλλους.

Η πτυχή αυτή της δράσης του Ερνέστο Τσε Γκεβάρα είχε σημαντικά πολιτικά και οικονομικά οφέλη για την Κούβα σε μια περίοδο όξυνσης της αμερικανικής επιθετικότητας. Δεν είναι τυχαίο ότι ο Τσε χαρακτηρίστηκε ως ο «αρχιτέκτονας» των σχέσεων Κούβας-ΕΣΣΔ οι οποίες λειτούργησαν ως ασπίδα προστασίας απέναντι στις συνεχείς προκλήσεις των ΗΠΑ. Ταυτόχρονα, τέθηκαν οι βάσεις για την ανάπτυξη ισχυρών δεσμών της Κουβανικής Επανάστασης με την Λ.Δ της Κίνας, την Τσεχοσλοβακία, την Λ.Δ της Γερμανίας, καθώς και με χώρες που πρωταγωνιστούσαν στο επονομαζόμενο «Κίνημα των Αδέσμευτων» (Ηνωμένη Αραβική Δημοκρατία, Ινδία, Γιουγκοσλαβία, Ινδονησία, κλπ).

Μέχρι το 1965, όταν και αποφάσισε να αποδεσμευτεί από τα κυβερνητικά του καθήκοντα για να συνδράμει τον επαναστατικό αγώνα στο Κονγκό, ο Τσε υπήρξε ο κύριος εκφραστής της Κουβανικής εξωτερικής πολιτικής στα διεθνή φόρα. Εκπροσώπησε την επαναστατική κυβέρνηση της Κούβας σε μια σειρά συναντήσεις και συνδιασκέψεις περιφερειακών και διεθνών οργανισμών όπως, μεταξύ άλλων, η Σύνοδος του Οργανισμού Αμερικανικών Κρατών στην Ουρουγουάη το 1961, η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών στη Νέα Υόρκη το 1964, η Αφρο-Ασιατική Σύνοδος στο Αλγέρι το 1965 και αλλού. Εκφώνησε ομιλίες που προκάλεσαν αίσθηση, καταγγέλοντας τις μεθοδεύσεις του βορειοαμερικάνικου ιμπεριαλισμού και υπερασπιζόμενος με θέρμη τους λαούς που αγωνίζονταν να αποδεσμευτούν από τις αλυσίδες της νεοαποικιοκρατικής-ιμπεριαλιστικής εκμετάλλευσης. Για πρώτη φορά στην παγκόσμια πολιτική σκηνή, η «φωνή» της διεθνιστικής αλληλεγγύης ήχησε στα Ηνωμένα Έθνη, στον Οργανισμό Αμερικανικών Κρατών, στην Οικονομική Σύνοδο της Γενεύης και αλλού, αναδεικνύοντας τις ανάγκες, τα όνειρα και τις προσδοκίες των καταπιεσμένων λαών.

Το βιβλίο «Τσε Γκεβάρα, Πρεσβευτής της Επανάστασης» επιχειρεί να φωτίσει τον ρόλο του Τσε ως διαμορφωτή της κουβανικής εξωτερικής πολιτικής στα πρώτα μετεπαναστατικά χρόνια, σκιαγραφώντας ταυτόχρονα την διεθνιστική δράση του Αργεντίνου κομμουνιστή στο διεθνές πολιτικό σκηνικό. Προς αυτήν την κατεύθυνση το βιβλίο αξιοποιεί πηγές από την αγγλόφωνη και ισπανόφωνη βιβλιογραφία, τον Τύπο της εποχής καθώς και σημαντικά κρατικά ντοκουμέντα (δελτία τύπου, απομαγνητοφωνημένες συνομιλίες, αποχαρακτηρισμένα έγγραφα της CIA και του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, κ.α) τα οποία παρέχουν ενδιαφέρουσες πληροφορίες για την δραστηριότητα του Τσε Γκεβάρα κατά την διάρκεια των ταξιδιών του στο εξωτερικό.

Για πρώτη φορά στην ελληνική βιβλιογραφία παρουσιάζονται πτυχές των ανεπίσημων συναντήσεων που είχε ο Γκεβάρα στο πλαίσιο της λεγόμενης «μυστικής διπλωματίας» με δύο Αμερικανούς αξιωματούχους, τον γερουσιαστή Γιουτζίν Μακάρθι και τον Ρίνταρντ Γκούντγουιν, σύμβουλο του προέδρου των ΗΠΑ Τζ. Φ. Κένεντι

Επίσης, είναι σημαντικό στοιχείο ότι στο βιβλίο περιλαμβάνεται ολόκληρη η ομιλία του Τσε στην Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ το 1964 και, για πρώτη φορά στην ελληνική γλώσσα, δημοσιεύονται δύο συνεντεύξεις του, στο περιοδικό «Monthly Review» το 1961 και στο τηλεοπτικό δίκτυο CBS το Δεκέμβριο του 1964.

  • ΤΙΤΛΟΣ: Τσε Γκεβάρα, Πρεσβευτής της Επανάστασης
  • ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: Νίκος Μόττας
  • ΕΚΔΟΤΗΣ: Ατέχνως
  • ΈΤΟΣ ΈΚΔΟΣΗΣ: 2021
  • ΣΕΛΙΔΕΣ: 224
  • ISBN: 978-618-85486-0-2

ekdoseis-atexnos.gr/

  

 

Βολιβία: Η πραξικοπηματική κυβέρνηση μετονόμασε στρατιωτική ακαδημία προς τιμήν των δολοφόνων του Τσε

Σε μια άκρως προκλητική ενέργεια προχώρησε η ακροδεξιά, πραξικοπηματική κυβέρνηση της Βολιβίας μετανομάζοντας στρατιωτική ακαδημία της χώρας προς τιμήν των δολοφόνων του Ερνέστο Τσε Γκεβάρα. 

Όπως αναφέρει το δίκτυο Telesur, πρόκειται για την «Αντιιμπεριαλιστική Στρατιωτική Ακαδημία», που ανήκει στις ένοπλες δυνάμεις της χώρας και την οποία ίδρυσε η κυβέρνηση του Έβο Μοράλες το 2016. 

Η πραξικοπηματική κυβέρνηση της Τζανίνε Άνιες προχώρησε χθες στη μετονομασία της σχολής σε «Ακαδημία των Ηρώων του Νανκαουαζού» (Héroes de Ñancahuazu) που παραπέμπει στη μονάδα του βολιβιανού στρατού η οποία, σε συνεργασία με την CIA, κυνήγησε, συνέλαβε και εκτέλεσε τον κομμουνιστή επαναστάτη τον Οκτώβρη του 1967. 

Πρόκειται για άλλη μια προκλητική απόφαση των ακροδεξιών πραξικοπηματιών οι οποίοι επιχειρούν να συκοφαντήσουν την κομμουνιστική ιδεολογία, προσβάλλοντας τα αντιιμπεριαλιστικά και προοδευτικά αισθήματα μεγάλης μερίδας του λαού της χώρας. Ταυτόχρονα, τέτοιου είδους ενέργειες στοχεύουν στο να ανταποδώσουν στους βορειοαμερικανούς ιμπεριαλιστές των ΗΠΑ την στήριξη που τους παρέχουν.

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΣΕ ΓΚΕΒΑΡΑ – GUEVARISTAS

Η Χιλή δεν ξεχνά τον Τσε Γκεβάρα – Απορρίφθηκε από το Κογκρέσο συκοφαντική πρόταση της Δεξιάς

Έπειτα από έντονη συζήτηση, το Κογκρέσο της Χιλής απέρριψε πρόταση νόμου δεξιών βουλευτών σύμφωνα με την οποία θα έπρεπε να διαγραφεί από τα σχολικά εγχειρίδια κάθε αναφορά στην ιστορία και τα επιτεύγματα του κομμουνιστή επαναστάτη Ερνέστο Τσε Γκεβάρα. 

Πιο συγκεκριμένα, σύμφωνα με την πρόταση της δεξιάς «Ανεξάρτητης Δημοκρατικής Ένωσης» (UDI), θα διαγράφονταν από τα σχολικά εγχειρίδια ιστορίας οι αναφορές στην ιστορική διαδρομή του αργεντίνου επαναστάτη και τη θέση τους θα έπαιρναν ανιστόρητες συκοφαντικές αναφορές σε «εγκλήματα πολέμου» της Κουβανικής Επανάστασης. 

«Η χιλιανή δεξιά επιζητά την διαστρέβλωση της ιστορικής πραγματικότητας της χώρας μας και, πλέον, του υπόλοιπου κόσμου» σημείωσε από το βήμα της Βουλής η βουλευτής του ΚΚ Χιλής Κάρμεν Χερτζ, προσθέτοντας πως «επιχειρείται να δημιουργηθεί μια ψευδεπίγραφη εξίσωση μεταξύ θυτών και θυμάτων». 

Άλλωστε, οι προσπάθειες δεξιών, συντηρητικών κύκλων στην Χιλή να διασπείρουν αντικομμουνιστικά ψέματα και συκοφαντίες για τον Τσε Γκεβάρα και την Κουβανική Επανάσταση συνεχίζονται εδώ και δεκαετίες, χωρίς ωστόσο τα επιθυμητά – γι’ αυτούς – αποτελέσματα. 

Για την ιστορία, η πρόταση απορρίφθηκε με 70 ψήφους κατά, 62 υπέρ, ενώ 12 βουλευτές απείχαν της διαδικασίας. 

Ελληνικό Αρχείο Τσε Γκεβάρα – Guevaristas.org

Εκδήλωση στη Θεσσαλονίκη για τα 50 χρόνια από τη δολοφονία του Τσε

254598_438638189506675_530538999_nΕΚΔΗΛΩΣΗ

50 χρόνια από τη δολοφονία του Ερνέστο Τσε Γκεβάρα

Εκδήλωση για την συμπλήρωση 50 χρόνων από τη δολοφονία του αργεντίνου κομμουνιστή επαναστάτη Ερνέστο Τσε Γκεβάρα συνδιοργανώνουν ο Ελληνοκουβανικός Σύνδεσμος Φιλίας και Αλληλεγγύης Θεσσαλονίκης και η Επιτροπή για τη Διεθνή Ύφεση και Ειρήνη Θεσσαλονίκης (ΕΔΥΕΘ).

Η εκδήλωση θα γίνει την Τετάρτη 18 Οκτώβρη, στις 7.00 μμ, στην αίθουσα “Μανώλης Αναγνωστάκης” του δημαρχείου Θεσσαλονίκης. Για τη ζωή και το έργο του Τσε Γκεβάρα θα μιλήσουν ο πρόεδρος του Ελληνοκουβανικού Συνδέσμου Θεσ/νίκης Αποστόλης Σκούφας, ο γενικός γραμματέας του Ελληνοκουβανικού Συνδέσμου Νίκος Μόττας και ο πρόεδρος της ΕΔΥΕΘ Νίκος Ζώκας.

Θα παραβρεθεί και θα χαιρετίσει η Πρέσβης της Δημοκρατίας της Κούβας στην Ελλάδα κ. Ζelmys Maria Domínguez Cortina, ενώ η εκδήλωση θα περιλαμβάνει οπτικοακουστικό και μουσικό αφιέρωμα στον σπουδαίο επαναστάτη.

GREEK CUBAN ASSOCIATION THESSALONIKI BANNER

Όταν ο Τσε επέστρεψε για πάντα στην Σάντα Κλάρα: 20 χρόνια από την ανακάλυψη του μυστικού της Βολιβίας

47012_guevara_g

Γράφει ο Νίκος Μόττας.

«…κι αν σ’ έκαψαν,
κι αν σ’ έχωσαν βαθιά κάτω απ’ το χώμα,
κι αν έκρυψαν τη στάχτη σου
σε κοιμητήρια, σε δάση και τυρφώνες,
δε θα μας εμποδίσουν να σε βρούμε,
Τσε Κομαντάντε, φίλε.»
– Νικολάς Γκιγιέν*.

Ήταν 12 Ιούλη 1997 όταν ένα- ειδικά ναυλωμένο από την κυβέρνηση- αεροσκάφος των κουβανικών αερογραμμών προσγειώνονταν στο αεροδρόμιο Χοσέ Μαρτί της Αβάνας. Δεν επρόκειτο για μια συνηθισμένη προγραμματισμένη πτήση, από αυτές που μεταφέρουν επιβάτες η εμπορεύματα. Ήταν μια άφιξη ιστορικής σημασίας, κάτι που ήταν ολοφάνερο από τις προετοιμασίες που είχαν γίνει στο αεροδρόμιο, με την παρουσία στρατιωτικών αγημάτων και κυβερνητικών αξιωματούχων συμπεριλαμβανομένου του ίδιου του Φιντέλ. Έτσι, με λιτή επισημότητα, συγκίνηση και σεβασμό, η Κούβα υποδέχονταν, 30 χρόνια μετά τη δολοφονία του, την σωρό του Κομαντάντε Ερνέστο Τσε Γκεβάρα, καθώς και άλλων τεσσάρων συντρόφων του.

Λίγες ημέρες πριν, στις 28 Ιούνη, μια διεθνής ομάδα ειδικών επιστημόνων με επικεφαλής τον κουβανό ΔρΧόρχε Γκονζάλες Πέρεζ είχε εντοπίσει στο Βαλεγκράντε- ένα μικρό χωριό της βολιβιανής επαρχίας- το μαζικό τάφο που βρίσκονταν θαμμένη η σωρός του Τσε και άλλων έξι ανταρτών. Αν και οι προσπάθειες για την ανεύρευση του σημείου που είχε ταφεί ο θρυλικός Κομαντάντε είχαν ξεκινήσει δεκαετίες πριν, μέχρι το Νοέμβρη του 1995 δεν υπήρχε καμιά ουσιαστική και αξιόπιστη πληροφορία που θα μπορούσε να οδηγήσει τις έρευνες.

Η πληροφορία-κλειδί δόθηκε από τον απόστρατο στρατηγό Μάριο Σαλίνας Βάργκας– αξιωματικό του βολιβιανού στρατού που το 1967 ηγούνταν δυνάμεων που έστησαν ενέδρα την αντάρτικη ομάδα του Τσε- στο δημοσιογράφο Τζον Λι Άντερσον των New York Times. Ο ίδιος ο Άντερσον περιγράφει τα γεγονότα εκείνων των ημερών στο βιβλίο-βιογραφία του Τσε υπό τον τίτλο “Che: A Revolutionary Life” (Grove Press, New York):

«Ένα πρωί το Νοέμβρη του 1995, ευρισκόμενος στη Βολιβία προκειμένου να πάρω συνέντευξη από οποιονδήποτε θα μπορούσα να βρω που είχε σχέση με τη δραστηριότητα του Τσε στην περιοχή, πήγα στην Σάντα Κρουζ να δω τον Μάριο Σαλίνας Βάργκας, έναν απόστρατο στρατηγό γύρω στα 50. Ως νεαρός αξιωματικός το 1967, ο Βάργκας έγινε διάσημος καθώς ηγήθηκε ενέδρας που ο στρατός έστησε στον ποταμό Μασικούρι εξολοθρεύοντας την 2η φάλαγγα των αντάρτικων δυνάμεων του Τσε. Η γερμανίδα συντρόφισσα του Τσε, η Τάνια, καθώς και οκτώ άλλοι μαχητές σκοτώθηκαν».

Ο Βάργκας εξιστόρησε αναλυτικά στον Άντερσον τι ακολούθησε της σύλληψης του Τσε, βάζοντας τον αμερικανό δημοσιογράφο στον πειρασμό να τον ρωτήσει τι απέγινε το σώμα του Κομαντάντε. Γράφει σχετικά ο Άντερσον: «Η ευθύτητα του Βάργκας με ώθησε να τον ρωτήσω για το σώμα του Τσε, παρ’ ότι δεν περίμενα μια ειλικρινή απάντηση. Έμεινα έκπληκτος όταν μου απάντησε πως ήθελε να ξεδιαλύνει το παρελθόν. Είπε πως μετά τη δολοφονία του Τσε, τα χέρια του ακρωτηριάστηκαν. Πάρθηκαν δαχτυλικά αποτυπώματα ώστε να υπάρχει απόδειξη της ταυτότητας του σώματος και τα χέρια τοποθετήθηκαν σε φορμαλδεΰδη. Το βράδυ, μια ομάδα αξιωματικών στην οποία μετείχε ο Βάργκας, πέταξαν τα σώματα του Τσε και ορισμένων άλλων συντρόφων του σε έναν ομαδικό τάφο».

Φωτογραφία από τις ανασκαφές στην περιοχή του Βαλεγκράντε, 1997.

Όταν δημοσιεύθηκε η συνέντευξη του Σαλίνας Βάργκας– με την σημαντική αυτή αποκάλυψη- στους New York Times, οι εξελίξεις στη Βολιβία πήραν δραματική τροπή. Ο πρόεδρος της χώρας Γκονσάλο Σάντσες ντε Λοζάδα δήλωσε ότι ο Άντερσον είχε επινοήσει την όλη ιστορία παίρνοντας συνέντευξη από έναν… πιωμένο Βάργκας. Την ίδια στιγμή, ο Βάργκας κρύφτηκε σε άγνωστη τοποθεσία και σε ανακοίνωση του αρνήθηκε ότι είπε το παραμικρό. Ωστόσο, τόσο ο πρόεδρος Σάντσες ντε Λοζάδα όσο και ο στρατηγός, αγνοούσαν ότι ο Άντερσον είχε ηχογραφήσει την συνέντευξη. Η αποκάλυψη της ύπαρξης ηχογραφημένου ντοκουμέντου οδήγησε το μεν Βάργκας να παραδεχθεί δημόσια τα όσα είπε στον Άντερσον και το δε βολιβιανό πρόεδρο να δώσει εντολή για τον σχηματισμό επιτροπής έρευνας για τον εντοπισμό των σωρών.

Η αποκάλυψη του Βάργκας για το τι απέγινε η σωρός του Τσε διεύψευσε μια σειρά από θεωρίες που έβλεπαν κατά καιρούς το φως της δημοσιότητας και οι οποίες αποπροσανατόλιζαν τις όποιες έρευνες: μια πληροφορία έλεγε ότι το σώμα του Γκεβάρα είχε αποτεφρωθεί και οι στάχτες είχαν σκορπιστεί από ελικόπτερο στη ζούγκλα, μια άλλη ότι η σωρός είχε μεταφερθεί από αμερικανούς μυστικούς πράκτορες στα κεντρικά γραφεία της CIA στη Βιρτζίνια, ή, όπως σημείωναν άλλα δημοσίευματα σε αμερικανική βάση στον Παναμά. Τίποτε από αυτά βεβαίως δεν ίσχυε. Η δε κουβανική κυβέρνηση, αποφασισμένη να φτάσει τις έρευνες μέχρι το τέλος, συνέστησε επιτροπή που επιβαρύνονταν με το έργο της ανακάλυψης, ταυτοποίησης και επαναπατρισμού της σωρού του Τσε. Επικεφαλείς της επιτροπής αυτής ήταν οι Ραούλ Κάστρο και Ραμίρο Βαλντές.

Οι έρευνες που ξεκίνησαν στις αρχές του 1996 στην περιοχή του Βαλεγκράντε δεν έδωσαν αμέσως αποτέλεσμα, καθώς δεν ήταν γνωστό το ακριβές σημείο που είχαν ταφεί τα σώματα του Τσε και των συντρόφων του. Τις ανασκαφές επιχείρησε να αποπροσανατολίσει ο γνωστός κουβανός πράκτορας της CIA– ο οποίος είχε αναμειχθεί στην σύλληψη και δολοφονία του Τσε- Φέλιξ Ροντρίγκες. Σύμφωνα με τη «Γκράνμα», ο Ροντρίγκες ταξίδεψε μέχρι το σημείο των ανασκαφών και υπέδειξε στους ερευνητές ότι θα έπρεπε να ψάξουν προς την αντίθετη κατεύθυνση από εκείνη που είχαν ξεκινήσει.

Σημαντικές πληροφορίες που οδήγησαν τις ανασκαφές στην σωστή περιοχή έδωσε στον Άντερσον η χήρα ενός πρώην αξιωματικού του βολιβιανού στρατού, του συνταγματάρχη Αντρές Σέλιχ. Κάποιες παλιές σημείωσεις του Σέλιχ επιβεβαίωναν την εκδοχή του Βάργκας για την ύπαρξη ενός μαζικού τάφου στα πέριξ ενός πρόχειρου, χωματένιου αεροδιαδρόμου λίγο έξω από το Βαλεγκράντε. Ήταν πλέον θέμα χρόνου η ομάδα των επιστημόνων που εργάζονταν στις ανασκαφές να φτάσουν σε μια σημαντική ανακάλυψη. Αυτή ήρθε στις 9 το πρωί της 28 Ιούνη 1997.

Διηγείται σχετικά ο Άντερσον: «Βρισκόμουν στο Μαϊάμι όταν μου τηλεφώνησε ο Αλεχάντρο (επικεφαλής των αργεντίνων επιστημόνων). Με μια ήρεμη φωνή, που πρόδιδε όμως ενθουσιασμό, μου είπε: “Τον βρήκαμε. Έλα”. Πήγα στην Σάντα Κρουζ και απο κεί οδικώς για το Βαλεγκράντε. Τίποτα δεν είχε ακόμη δημοσιευθεί στον Τύπο, αλλά είχαν ξεκινήσει να διαδίδονται οι πρώτες φήμες. Οι σωροί είχαν βρεθεί από μια ομάδα κουβανών και βολιβιανών ειδικών ερευνητών. Δίπλα στον αεροδιάδρομο, πέντε σχεδόν μέτρα από τις τελευταίες εκσκαφές που είχαν αρχίσει το Νοέμβρη του ’95, βρισκόταν ένα νέο σημείο. Η περιοχή είχε αποκλειστεί και βολιβιανοί στρατιώτες έλεγχαν όποιον πλησίαζε. Ο τάφος είχε περίπου 2 μέτρα βάθος».

Στον μαζικό τάφο είχαν βρεθεί 7 ανθρώπινοι σκελετοί. Ένας όμως ξεχώριζε καθώς ήταν καλυμμένος με στρατιωτικό χιτώνιο. Αυτό που έκανε τους επιστήμονες να βεβαιωθούν ότι είχαν βρει την- επί 30 χρόνια αγνοούμενη- σωρό του Τσε, ήταν ότι από τον ανθρώπινο σκελετό έλειπαν τα χέρια. «Το χέρι είχε κοπεί στο ύψος του καρπού, ενώ το κόκκαλο έμοιαζε να είχε αφαιρεθεί με χειρουργική ακρίβεια» γράφει ο Άντερσον. Μέσα στο στρατιωτικό χιτώνιο βρέθηκαν ίχνη από καπνό πίπας που συνήθιζε να καπνίζει ο Γκεβάρα, ενώ έγινε και ταυτοποίηση των οδοντικών χαρακτηριστικών.

Για τους κουβανούς επιστήμονες που συμμετείχαν στις έρευνες, ο εντοπισμός και η ταυτοποίηση της σωρού του ηρωϊκού Κομαντάντε ήταν πηγή ενθουσιασμού αλλά ταυτόχρονα και έντονου στρές, δεδομένης της ιστορικής αποστολής που είχαν αναλάβει. «Ήταν πολύ έντονες μέρες, με μεγάλη ένταση» σημειώνει ο Δρ. Χόρχε Γκονζάλες Πέρες και προσθέτει: «Δεν εγκαταλείψαμε καθόλου το σημείο, ούτε το γιαπωνέζικο νοσοκομείο (σ.σ. στη Σάντα Κρούζ) όπου μεταφέρθηκαν τα οστά μετά την εκταφή προκειμένου να ταυτοποιηθούν. Μπορώ να σας διαβεβαιώσω ότι κανένας μας δεν κοιμήθηκε, για να βρισκόμαστε συνέχεια σε επαφή με το χώρο που ήταν οι σωροί, ώστε να μην συμβεί τίποτε»Ο επαναπατρισμός της σωρού του Τσε και των έξι συντρόφων του αποτελούσε για την Κούβα ζήτημα αξιοπρέπειας, ώστε να αποδοθούν- έστω και μετά θάνατον- όλες οι απαραίτητες εκείνες τιμές στον κορυφαίο κομμουνιστή αντάρτη και γνήσιο τέκνο της κουβανικής επανάστασης.

Αβάνα, 1997- Κουβανοί στρατιώτες μεταφέρουν το φέρετρο με τα οστά του Τσε.

Αυτοκινητοπομπή μεταφέρει τις σωρούς του Τσε και των συντρόφων του στην Σάντα Κλάρα.

Στις 17 Οκτώβρη 1997 ξημέρωνε για τον κουβανικό λαό μια ιστορική ημέρα. Με κάθε επιστημότητα και παλλαϊκή συμμετοχή, οι σωροί του Κομαντάντε Ερνέστο Γκεβάρα και άλλων έξι συντρόφων του θα ενταφιάζονταν στο ειδικά χτισμένο Μαυσωλείο που είχε χτιστεί τη δεκαετία του ’80 στην πόλη της Σάντα Κλάρα. Στην είσοδο του Μαυσωλείου, εντυπωσιακό και περήφανο, δεσπόζει το περίπου 7 μέτρων μπρούτζινο άγαλμα του επαναστάτη Τσε με το τουφέκι στο χέρι.

Η Σάντα Κλάρα, η πόλη-ορόσημο για την επιτυχή έκβαση της Επανάστασης, στην οποία ο Τσε έδωσε μια απ’ τις πλέον σημαντικές του μάχες οδηγώντας τις αντάρτικες δυνάμεις το 1959 σε θριαμβευτική νίκη, υποδέχονταν και πάλι τον θρυλικό Κομαντάντε. Έπειτα από εβδομάδες λαϊκού προσκυνήματος στην Αβάνα και επτά ημέρες επίσημου πένθους, επτά μικρά ξύλινα φέρετρα με τα λείψανα των ανταρτών έφταναν πάνω σε στρατιωτικά αγήματα μπροστά από το χώρο του Μαυσωλείου.

«Ο Τσε πολεμά και κερδίζει περισσότερες μάχες από ποτέ»σημείωσε στην ομιλία του ενώπιον εκατοντάδων χιλιάδων κουβανών, ο Φιντέλ Κάστρο. «Ευχαριστούμε, Τσε, για την ιστορία, τη ζωή και το παράδειγμα σου. Ευχαριστούμε που έρχεσαι να μας δώσεις δύναμη στο δύσκολο αγώνα που δίνουμε σήμερα προκειμένου να διατηρήσουμε τις ιδέες για τις οποίες εσύ πολέμησες τόσο σκληρά».

Βίντεο που περιλαμβάνει αποσπάσματα από την άφιξη της σωρού του Τσε και των συντρόφων του στην Κούβα στις 12 Ιούλη 1997 (λανθασμένα αναφέρεται ο μήνας Οκτώβρης) και την τελετή ενταφιασμού στην Σάντα Κλάρα στις 17 Οκτώβρη 1997.

* Απόσπασμα από το ποίημα του Νικολάς Γκιγιέν “Che Comandante, Amigo” (Τσε Κομαντάντε, Φίλε)Στα ελληνικά, το ποίημα περιλαμβάνεται στο βιβλίο «Νικολάς Γκιγιέν: Αηδόνια και Μπαζούκας», σε μετάφραση Μπάμπη Ζαφειράτου, από τις εκδόσεις New Star.

Πηγή: Ατέχνως, 22/7/2017.